Rüzgârı İçen Mucize Canlı: Arap Atı
Onu en iyi açıklayan beş kelime: Hız, güç, zekâ, bağlılık ve estetik.
Arap atı, kaydı tarihte en eskiye dayanan at ırkı. Adının ilk kullanımına M.Ö.1300’de rastlanır. Büyük İskender’in ünlü savaş atı Bukefalos safkan bir Arap atıydı. +
Onu en iyi açıklayan beş kelime: Hız, güç, zekâ, bağlılık ve estetik.
Arap atı, kaydı tarihte en eskiye dayanan at ırkı. Adının ilk kullanımına M.Ö.1300’de rastlanır. Büyük İskender’in ünlü savaş atı Bukefalos safkan bir Arap atıydı. +
Asırlarca çöl halkıyla dost oldu. Savaşlarda başarılı olan atlar evlerde misafir edilirdi. Çocuklarla olan iyi ilişkileri nedeniyle 18 yaş altı çocukların binmesine izin verilen bir at cinsi. Alınlıklarıyla savaşan güçlü Arap atları tarih boyunca savaşlarda çok önemli rol oynadı.
Bedeviler çölde farklı özelliklerde alt Arap atı ırkları ürettiler. İlk 7 çeşit Arap atı ırkı: Küheylan, Seklavi, Übeyyan, Hamdani, Maneki, Dehman ve Hedban'dı. Dehman ırkı Hz.Süleyman’ın atı Dehman’a dayandırılır. Çoğunun baş ve ayaklarında beyaz nişaneler bulunur.
Arap atları, güç ve hız için çok uygun vücuda sahiptir. Kafası oldukça zarif görünümlü, sırtları kısa ve kusursuzdur, eğimli omuzları ve güçlü bacakları vardır. Bu atlar, sahibine bağlılığı, incelikleri, zekâları, güçleri, çeviklik ve zarafetleri ile ünlüdür.
Rivayete göre en makbul Arap atı ırklarının dişilerini Hz.Muhammedﷺ seçmiş. Çölde uzun bir seyahatten sonra susayan kervandaki hayvanların sadakatini ve dayanıklılığını ölçmek için bir su kaynağının yakınına kadar sürdüğü hayvanları geri çağırmış.
Bu çağrıya yalnızca beş tane dişi at (kısrak) karşılık vermiş. Suyu bırakarak sahiplerine geri dönecek kadar sadık olmaları sebebiyle bu 5 at, Kuheyle, Seklaviye, Ubeyye, Hamdaniye ve Manekiye adlandırılmış. Bu grubun kısa adı da ‘el-Hamse’, yani ‘Bilinen Beşli’ olarak tanınmış.
Çok zeki ve hassas canlılardır. Kolay öğrenirler, sahiplerinden sevgi gördükleri zaman buna çok iyi karşılık verirler. Bu özellikleri onları hem evcil hem vahşi yapar. Çünkü düzensiz veya gereğinden fazla tekrarlanan eğitim Arap atlarını çok hırçınlaştırıp saldırgan kılar.
Arap atı, hızlarıyla bilinen at cinslerinin kategorisi olan sıcakkanlı atlar sınıfına girer. Yanlış eğitim davranışları sergilenmedikçe eğitimi gayet kolaydır. Çünkü Arap atı, sahibinin davranışına çok hızlı cevap veren hassas ve duygusal bir cinstir.
Miladi 630'lu yıllarda Araplar Kuzey Afrika ve Orta Doğu'ya doğru yayıldı. Batıda bu genişleme 711 yılında İspanya'ya ulaşıp 720'de bütün İber Yarımadası’nı kapladı. Arap akıncıların atları savaşlarda Avrupa kökenli en güçlü atları ezip geçtiler. Endülüs atı burada ortaya çıktı.
Arap atı, tarihi binlerce yıl öncesine dayanan, en eski resmi ırk kaydı olan, dünyanın en güzel atıdır. Çarpıcı güzelliği ve mizacı, onu çağlar boyunca popüler bir at haline getirdi. Arap atları var olan hemen hemen her hafif at türüne zarafet, ruh ve zekâ katkısında bulundular.
Arap atı Amerika’ya Osmanlı İmparatorluğu ile kurulan ilişkilerle götürüldü. Osmanlılar Arap atlarını savaştan ticarete birçok alanda kullandılar ve Avrupa'ya da tanıttılar. İstanbul'da ilk Arap atı harası 1864’te kuruldu.
Safkan Arap atları gri, kahverengi veya kırmızıdır. Birçok Arap atının beyaz gibi görünmesinin nedeni gri tüy renginin güneş altında bir miktar açılmasıdır. Arap atı doğduğunda kahverengi veya kırmızıdır. Tüy rengi değişse de derileri hep siyahtır, safkan beyaz Arap atı yoktur.
Siyah Arap atı çok nadir bulunan bir istisnadır. Bu renk genini taşıyan atlar yanlış üretim sonucu bazı kahverengi atlarda yaşanan bir dönüşümdür. Günümüzde bazı gelişmiş çiftlikler sipariş üzerine farklı renklerde çiftleştirme veya DNA üzerinde değişiklik yapmaktadır.
Safkan Arap atlarında beyaz veya krem rengi tüye rastlanmaz. Hiçbir safkan Arap atında gövdenin yalnız bir bölgesinde benekler, gerisinin düz renkte olması görülmez. Üzerindeki en küçük bir beyaz benek Arap atının değerini düşürür, atın safkan olmadığı anlamına gelir.
Safkan Arap atının güzel renkte olması, atın renklerine yüklenen anlamların bir parçasını oluşturur. Bedevi kültüründe her rengin, her tonun bir anlamı, sosyal statü üzerine etkisi vardır. Örneğin siyah Arap atları zor bulunduklarından, sahipleri zengin veya şanslı görülür.
Arap atlarının tüy renkleri değişse de derileri hep siyahtır. Siyah derisi onu yakıcı çölde güneşten korur. Göğüs ve ayakları çok kaslıdır. Çok dayanıklı olan Arap atı, yüksek süzülebilme yeteneği ile iyi yol tutuşu sağlar. Dengesi iyidir ve çok hızlı kalkış yapar.
Tüm bu özellikleri ile savaş atlarında olması gereken özelliklerin tümüne sahiptir. Savaş eğitimini kolay öğrenmesi ve çevikliğiyle ortaya çıkan manevra yeteneği onu vazgeçilmez kılar. Savaş naraları ve ateşli silah sesinden korkmayacak şekilde eğitilir.
Arap atı dünyanın en eski ırklarından biri. Günümüzdeki Arap atları, Arabistan Yarımadası'nda bulunan MÖ 2500'lü yıllardan kalma mağara resimlerindeki at figürleriyle aynıdır. Benzer at figürlerine Anadolu, Kafkaslar ve Mezopotamya'daki mağara resimlerinde de rastlanır.
Arap atının ilk evcilleştirilmesi devenin kullanılmaya başlanmasıyla aynı dönemlere rastlar. Çölde yaşamaya uygun yapıdaki bu atlar kısa sürede çok tutulmuş, sağlıklı damızlıklar kullanılarak bu yaşayan hazine geleceğe aktarılabilmiş.
Arap atı ırkı geliştikçe bedeviler ırk kayıtlarını dilden dile aktarıp kaydetmiş. Her aile ve kabilenin atlarının geçmişi, geldikleri dişi at gibi özellikleri hep kayıt altına alınmış. Böylece yüzyıllardır kayıtları tutulan çok özel alt Arap atı soyları elde edilmiş.
Irkın en kaliteli atları 'asil' olarak tanımlanmış ve asil olmayan atların asillerle çiftleştirilmesi yasaklanmış. Bu atların dişileri daha değerliymiş. Arap atının gözlerinin arasında bedevilerin ‘cibbah’ dediği, sıcak havada nefes almayı kolaylaştıran bir çıkıntı bulunur.
Arap atının, eğimli bir kafası, geniş alnı, küçük burnu, geniş burun delikleri vardır. Boynu oldukça geniştir. 6 yerine 5 bel omuru bulunduğu için sırtı diğer cinslere göre daha küçüktür. Buna rağmen ağır binicileri kolaylıkla taşıyabilir.
Bir diğer önemli özelliği de doğal olarak kalkık duran kuyruğu. Biçimli başları ve yüksek kuyrukları ile diğer türlerden ayırt edilirler. Hız için yaratılmış olan bu muhteşem canlı kumda, zorlu arazi ve iklim koşullarında inanılmaz bir sürate ulaşır ve adeta rüzgârla yarışır:
Arap atının Avrupa'ya gelişinin bir sebebi de Haçlı Seferleri ile ganimet olarak götürülen atlardır. Haçlı şövalyeleri hayran oldukları Arap atına zırh giydirdiler ve ateşli silahların sesinden korkmayan bu atla özel saldırı birlikleri oluşturdular.
Arap atının Avrupa'ya gelişinin bir sebebi de Haçlı Seferleri ile ganimet olarak götürülen atlardır. Haçlı şövalyeleri hayran oldukları Arap atına zırh giydirdiler ve ateşli silahların sesinden korkmayan bu atla özel saldırı birlikleri oluşturdular.
Arap atının Avrupa'ya gelişinin bir sebebi de Haçlı Seferleri ile ganimet olarak götürülen atlardır. Haçlı şövalyeleri hayran oldukları Arap atına zırh giydirdiler ve ateşli silahların sesinden korkmayan bu atla özel saldırı birlikleri oluşturdular.
Milyonlarca kişi bu yetenekli, güçlü ve sadık ırka hayran. Hem yarış hem de güzellikleri için yetiştirilen bu at, Arap şairlerinin kadının güzelliğini betimledikleri şiirlerinde yer alan masalsı bir canlı olarak günümüzde de dünyanın her yerinde çok seviliyor.
V’esselam🌿
V’esselam🌿
Loading suggestions...